(Ingezonden mededeling)
Het arbeidsvoorwaardenbeleid moet het komende en de daaropvolgende jaren gaan over participatie, productiviteit en vitaliteit. Dit stelt werkgeversvereniging AWVN bij de presentatie van de Arbeidsvoorwaardennota 2011, “Een stille revolutie”. In de Arbeidsvoorwaardennota doet AWVN aanbevelingen voor bedrijven bij de onderhandelingen voor het cao-seizoen 2011. In het komende jaar spelen, vanwege de vergrijzing, met name pensioen en duurzame inzetbaarheid een grote rol.
Boven deze thema’s ziet Hans van der Steen, directeur Arbeidsvoorwaardenbeleid van AWVN, de verhouding tussen werkgever en werknemer ingrijpend veranderen. “Werknemers kijken anders tegen werk en persoonlijke ontwikkeling aan, en werkgevers realiseren zich dat verdere verbetering van de concurrentiekracht een andere houding ten opzichte van werknemers vereist,” zegt Van der Steen in het vakblad Werkgeven.
De arbeidsproductiviteit moet omhoog, anders zal bij de huidige loonkostenontwikkeling de Nederlandse economische groei achterblijven. Dat zegt directeur arbeidsvoorwaardenbeleid Hans van der Steen van de AWVN, de werkgeversorganisatie die betrokken is bij vijfhonderd van de in totaal negenhonderd cao’s in Nederland. Van der Steen wijst op ramingen van het Centraal Planbureau (CPB), waaruit blijkt dat de loonkosten dit jaar ruim 4% stijgen, terwijl de arbeidsproductiviteit slechts met 1% toeneemt. Wat te doen? De AWVN ziet heil in demotie, opleiding, zelfroosteren en flexibilteit. (Bron: FD.nl, 1 februari 2008)
Afgelopen donderdag was er weer een bijeenkomst van de Hay Group Vision Society. Het thema was deze keer slimmer (samen)werken, gezien door een HRM bril. Het grote thema deze keer is het onderwerp zelfroosteren, met name in productieomgevingen. Een van de gastsprekers, Hans van der Steen, directeur AWVN, ging hier in zijn presentatie uitvoerig op in. De AWVN heeft een boekje gemaakt over het bedrijf imaginaire Medicobana, wat zich afspeelt in 2017. Welke maatregelen hebben ze getroffen in 2007, om te komen waar ze nu zijn? Daarnaast deelde Geert-Jan Haveman, directeur HR van Corus ervaringen met de zaal over het nut om te investeren in sociale innovatie. Het is geen liefdadigheid of bezorgdheid van de organisatie, maar het is gewoon business.
Het artikel over de NS en sociale innovatie illustreert een zorg die ik al langere tijd heb. Ik hou me als arbeid en organisatiepsycholoog bezig met innovatie omdat ik er van overtuigd ben dat het vooral met gedrag en samenwerking te maken heeft en veel minder met technologie en creativiteit dan meestal wordt gedacht.
De Nederlandse Spoorwegen en de vakbonden hebben een weg gevonden om een jarenlange traditie van diepgaande onderlinge conflicten te doorbreken. Op woensdag 17 oktober gaven hoofdrolspelers Kees Blokland (directeur P&O van NS) en Roel Berghuis (bestuurder FNV Bondgenoten) een presentatie over de wijze waarop zij het begrip sociale innovatie hebben ingebracht in de CAO-onderhandelingen. Het HR-beleid van NS wordt grondig gemoderniseerd.
Nancy Abelskamp attendeerde mij op een boekje van de CNV BedrijvenBond waarin deze werknemersvereniging zijn ideeën over sociale innovatie tentoonspreidt. Hoewel geen lid was genoemde vakbond toch zo vriendelijk om mij een exemplaar toe te sturen.
Ik heb het boekje met interesse gelezen. Het staat vol met foto’s van fruitbomen en fruit. Ik neem aan dat de schrijvers hier mee aan willen geven dat de ideeën van het boekje fris, fruitig en gezond zijn voor alle werknemers in Nederland. Immers: “twee ons groenten en twee stuks fruit: dan hou je het een heel stuk langer uit”. Welk fruit heeft men zoal in de aanbieding?
Hoe breng je sociale innovatie innovatie in de praktijk? De stap van theoretisch containerbegrip naar concrete toepassing valt nog niet mee. Inmiddels zetten bedrijven en instellingen hun eerste schreden op het pad naar innovatief organiseren. Op uitnodiging van FNV Bondgenoten zijn zes ondernemingen experimenten gestart met een slimmere manier van werken. In samenwerking met adviesbureau Basis & Beleid zijn aanpakken ontwikkeld die moeten leiden tot een hogere arbeidsproductiviteit en effectievere organisaties.
In eerdere artikelen in deze rubriek heb ik aandacht besteed aan het fenomeen “langer werken voor hetzelfde geld” (zie hier en hier). Langer werken lijkt op weg een trend te worden, zeker in bedrijfstakken die gebukt gaan onder het juk van de internationale concurrentiedruk. Is langer werken echt de enige oplossing?
Ineens was daar een nieuwigheid in CAO-land: de afspraak bij sanitairproducent Villeroy & Boch in Roden om de werkweek twee uur te verlengen zonder extra loon (FD, 03/08/06). Vakbonden De Unie en CNV Bedrijvenbond haasten zich om te zeggen dat het hier een unieke afspraak betreft in een unieke situatie, bang dat ze zijn voor precedentwerking en “besmetting” van sector-CAO’s met het ‘langer werken voor hetzelfde geld’ virus. Bovendien gaat de afspraak gepaard met een werkgelegenheidsgarantie van vijf jaar.
“Ik weet dat u onlangs een aantal publicaties hebt geschreven over anorexiastrategie. Laat ik voorop stellen dat zo’n strategie hier niet aan de orde is !”
Deze aardige binnenkomer kreeg ik onlangs om de oren toen ik met een productiemanager sprak.
Deze site blogt over innovatief organiseren, slimmer werken en sociale innovatie.


Laatste reacties
@Eric Alkemade, dank voor de rake beschrijving van het tijdsbeeld waarin we zitten. …
reactie op: Meer arbeidsmobiliteit door zelfsturingMijn auto was aan zijn eind gekomen in Alkmaar op de snelweg. Er was geen redden meer…
reactie op: Hoe klantgericht innoveert Greenwheels?Krijg ik wel alles wat mijn medewerkers mij zouden kunnen geven??? Nee, en als die…
reactie op: Het psychologisch contract: duurzame energie door verbinding