Is uw bedrijf fundamenteel gezond, wellicht zelfs winstgevend, maar ondervindt het toch ook: gebrek aan liquiditeit, behoefte aan meer heldere analyses, moeilijkheden met het aannemen van het juiste personeel, onzekerheid door ongelovige klanten, time management problemen, interne spanningen door teveel gecentraliseerde besluitvorming, schaarste in kennis en van risico’s, problemen met toeleveranciers, gebrek aan geloofwaardigheid bij kredietverstrekkers?
Bij iedere verandering in organisaties spelen belangen een rol. Bij Het Nieuwe Werken (HNW) is dat niet anders. Hoe om te gaan met al deze belangen was het thema tijdens de tweede bijeenkomst van de High Level Group HNW. Speciale gastspreker was Joris de Bie, organisatieadviseur bij Berenschot en expert op het gebied van cultuur en management. In dit eerste artikel: het belang van een helder doel en een goede analyse van het krachtenveld.
Is het een stilte voor de storm? Zitten we in het oog van de orkaan, waardoor we op een dagelijkse basis onvoldoende geconfronteerd worden met de visuele tekenen van de gigantische transities die gaande zijn? In een zich transformerende wereld schijnt nog steeds de zon. In die wereld wordt het nog steeds elke week zondag waardoor je rustig met een kop goede koffie de rest van de zaterdagkrant en de Economist kan doorlezen. Dat daarin dan staat dat de Verenigde Staten over drie weken wellicht in een staat van ‘credit default’ verkeren als de politieke impasse niet doorbroken wordt, en dat een faillissement in Griekenland steeds dichterbij komt, levert op zo’n moment geen paniekerig gevoel op.
Onlangs was ik op bezoek bij een directeur HRM van een omvangrijke publieke organisatie met enkele duizenden mensen op de payrol. Ik moest even nog wachten, ze was nog bezig met de afronding van een ander gesprek. ‘Het loopt wat uit’ verontschuldigde haar secretaresse.
Voorzien van een heerlijke kop koffie viel mijn oog viel op een schitterend boek dat in het zitje voor haar kamer lag te pronken…
Na ruim twee jaar van hype, bereikt Het Nieuwe Werken anno 2011 zijn volwassenheidsfase. Eindelijk mogen we wel zeggen. Concreet betekent dit namelijk dat na een tijd van tegenstrijdige visies, nieuwe goeroes en vele ontdekkingstochten bij early-innovators als Interpolis en Microsoft er nu een tijd van werken aanbreekt. Een tijd waarin organisaties HNW moeten gaan benaderen als een middel om te komen tot een nieuwe manier van werken die bij hen past en die aansluit bij hun doelstellingen. De tijd van afkijken en kopiëren is voorbij.
Je kent dat vast wel. Eindeloze sessies om die blauwdruk aangescherpt te krijgen. Meeslepende meetings met veel discussies over posities en zo meer. Uiteenlopende gezichtspunten en veel te weinig gemeenschappelijks. En om dan uiteindelijk te komen tot een vorm van consensus wordt de macht ingeroepen. De baas wordt erbij gehaald en die moet dan maar eens optreden. Om leiderschap te laten zien. En als hij heeft gesproken, dan kan het ook worden vastgelegd in een mooi indrukwekkend rapport met veel structuurschema’s en andere harken. Papier is immers geduldig!
Maar hebben we dan de indruk dat dit gaat landen? Denken we dan echt dat dit de route is naar dat beloofde land? Worden onze afnemers zo beter bediend? Zien we het werkplezier zo toenemen? Dacht het niet. Eén ding is in ieder geval zeker: het is jammer van al die energie, zeker in relatie tot het resultaat.
In de weekendeditie van het FD (21 oktober 2010) staat een groot artikel over gedragsverandering in organisaties. Beter gezegd: over de onveranderbaarheid van gedrag. De bijgaande foto van ‘goeroe’ Ben Tiggelaar is zo groot dat hij niet op één tabloidpagina past. Het artikel somt in de kop de conclusie van het promotieonderzoek van Tiggelaar op: Gedrag valt nauwelijks te managen.
De verklaring voor mislukte gedragsverandering ligt grotendeels in de contextfactoren, zo heeft Tiggelaar (opnieuw) ontdekt. Mensen worden zowel bewust als onbewust beïnvloed door prikkels van buiten. Daarom komt er van afspraken, zelf de afspraken die mensen met zichzelf maken, weinig terecht. Ook de effecten van centraal gestuurde informatie is maar zeer beperkt. Van onwil is meestal geen sprake, maar de (zelf)discipline schiet vaak tekort om voorgenomen verandering echt te laten beklijven.
Er zijn maar weinig beroepsgroepen die zo gefocust zijn op verandering als die van de organisatieadviseur. Het opleidingsprogramma van de gemiddelde adviseur heeft dan ook vrijwel zeker een module ‘Leren Veranderen’. Wat er in dit programma wordt onderwezen kan echter van dag tot nacht verschillen en ik moet eerlijk bekennen dat ik niet eens meer precies weet wat ik ooit ben onderwezen.
Mijn vrouw en ik zijn verslaafd geraakt aan de ‘Dog Whisperer’. Ieder weekend kijken we trouw hoe Cesar Millan het meest extreem ontspoorde gedrag van honden vaak in luttele minuten normaliseert. Daarna komt het echte werk. “I rehabilitate dogs and I train people. I am the Dog Whisperer.” In 20 jaar ontwikkelde een Mexicaanse vluchteling zich ongemerkt tot de psycholoog van Amerika. Inderdaad: niet van de honden, maar van de mensen. Naar Dr Phil kijkt geen Chihuahua meer.
Deze site blogt over innovatief organiseren, slimmer werken en sociale innovatie.


Laatste reacties
@Eric Alkemade, dank voor de rake beschrijving van het tijdsbeeld waarin we zitten. …
reactie op: Meer arbeidsmobiliteit door zelfsturingMijn auto was aan zijn eind gekomen in Alkmaar op de snelweg. Er was geen redden meer…
reactie op: Hoe klantgericht innoveert Greenwheels?Krijg ik wel alles wat mijn medewerkers mij zouden kunnen geven??? Nee, en als die…
reactie op: Het psychologisch contract: duurzame energie door verbinding